Tagarchief: Parijs

Opinie | ‘Ombuigen of barsten na #ParisAttacks?

De drieste aanslagen van IS in Parijs, nu een week geleden, veroorzaakten een schokgolf tot ver buiten de grenzen van Frankrijk en Europa. ‘Wat drijft mensen tot zulke waanzin?’ Een ogenschijnlijk eenvoudige vraag die hoogstwaarschijnlijk ook de komende weken nog door mijn hoofd zal malen. En daar zal ik niet alleen in zijn. Een voorzichtige poging om deze vraag te beantwoorden, creëert een bijzonder gevoel van onvrede bij mijzelf. En de vraag is dan natuurlijk wat wij met deze onvrede in de komende tijd zullen doen: ombuigen of laten barsten?

 

Machteloosheid

Een onbehaaglijk gevoel van machteloosheid bekruipt mij bij het bekijken van zo’n asociale en zinloze, doch perverse vorm van religieus geïnspireerd sociaal handelen. Excuseer? Zijn terroristische daden sociaal van aard? Helaas wel. Vanuit het standpunt van terroristen is het zaaien van terreur bij uitstek sociaal, omdat hun wandaden direct gericht zijn op andere mensen, meer specifiek op het zo angstig mogelijk maken van zoveel mogelijk andere medeburgers. Dat we ons daarbij machteloos voelen, is normaal omdat zulke acties nauwelijks te verhinderen zijn en we de achterliggende drijfveren van deze terroristen niet begrijpen.

Onbegrip

Een even onbehaaglijke gevoel van onbegrip komt voort uit het feit dat we weinig weten over de individuele drijfveren van terroristen om zich te verenigen en over te gaan tot terroristische aanslagen. We kennen helaas wel de gevolgen ervan, reageren op deze horror, maar het ontbreekt ons alsnog aan accurate kennis over de oorzaken van het religieus geïnspireerd terrorisme dat ons treft. Volgens mij is deze kennis essentieel om de actuele en toekomstige spiraal van zinloos geweld om te buigen en daarover terug controle te krijgen.

Knullige omgang met religieuze verscheidenheid

Een laatste onbehaaglijke gevoel van onvrede betreft de moeilijke omgang van de West-Europese seculiere samenleving, zowel binnen als buiten de eigen landsgrenzen, met de verscheidenheid aan vormen van religieus denken en handelen. En ja, dan heb ik het ook over het christelijke denken en handelen. De boodschap van overheden aan gelovige medeburgers en gemeenschappen is al te vaak gericht op het zich moeten aanpassen aan de seculiere maatschappij waarin religie steeds verder teruggedrongen wordt in de strikte privésfeer. Het stuitende gebrek aan empathie veroorzaakt onvermijdelijk onbegrip en vervreemding.

Kortom, onze op zijn minst ‘knullige’ omgang met religieuze verscheidenheid is naar mijn mening zowel oorzaak als gevolg van wat ons vandaag parten speelt. Hoe kunnen we in zo’n klimaat de spiraal van geweld ombuigen? Het zal veel meer empathie vergen naar gelovigen toe. Maar net dat is natuurlijk verre van evident nu de emoties, terecht, nog hoog oplaaien. Toch is het de enige weg: ombuigen! Want anders rest er ons niet anders dan barsten.